Gönderen Konu: lastik boyutu neye etki eder  (Okunma sayısı 2756 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Fanatik Toyotacı
  • ****
  • Araç: Yaris
  • Model Yılı: '13
  • Kilometre: 72727
  • Kan Grubu: AB+
  • 153 kere teşekkür etti
  • 310 kere teşekkür edildi
lastik boyutu neye etki eder
« : Ekim 24, 2017, 17:29:34 »
 Lastik marka model veya araç tan bagimsiz düşünürsek; diş capin büyük olması yada kuçuk olması neye etkendir.
30 inc lastikle 20 inc  lastiğin  kullanımdaki farki nedir.? Mesela kucuk lastik daha cabuk tur attigi icin yola daha cok trmas edecek ve cabuk yipranacaktir.
 Boyutun yol tutusa viraja yakita motora binen yuke etkileri nelerdir?
yaris fun multidriveS 2013  beyaz lpg-brc + cruise control + speed limiter + android multimedya + geri görüş + ....

  Güya kibar olabilmek icin Giresun u Kiresun yapanlar var.

Toyota Club Türkiye

lastik boyutu neye etki eder
« : Ekim 24, 2017, 17:29:34 »
 

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Moderatör
  • *****
  • Scientia Dux Vitae Certissimus
  • Araç: Corolla
  • Model Yılı: '19
  • Kilometre: 2500
  • Kan Grubu: ---
  • 1713 kere teşekkür etti
  • 2473 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #1 : Ekim 24, 2017, 17:40:10 »
Arif abi, bu konular daha önce tartışılmıştı diye hatırlıyorum. Ama tekrarlamakta fayda var.

Kullandığımız araçların lastik çapları 14-15-16-17 " olduğundan dönüş çapıyla katedilen yol çok fazla değişmeyecektir. Bu durum uzun süreli kullanımlarda fark ettirir ancak. dolayısıyla yıpranma farkı çok değişmeyecektir.

Çap büyüdükçe konfor azalır yanak kalınlığı azaldığından. Fakat yeni modellerde süspansyionu o janta göre o kadar iyi ayarlıyor ki, artık yavaş yavaş bu durum da ortadan kalkmaya başladı.

Öte yandan ivmelenme çok az azalır, çünkü çap genişlediği için lastiğin dönme direnci de artıyor. Bunu en iyi 2014 sonrasındaki yeni kasa Peugeot 308 1.2 turbo 130 hp eat6 otomatik şanzımanlı araçta görebiliriz. 16" ile 9.2 sn de 0-100 e ulaşırken, 17" jant ile bu 10.1 sn ye çıkıyor.

Haliyle çok az da yakıt tüketimine olumsuz etkisi olacaktır çap artırmanın.

Virajda ise yanak azaldığından daha az yatma olacak ve daha iyi yol tutacaktır. Ama teorikte. Leon 17" jant ile virajda herhangi bir yol bozukluğunda araç yolda sekme yapıyordu. Bu da sürüş güvenliği anlamında korkutuyordu.
Toyota Corolla 1.6 Multidrive S 2019 model (2019-...) 0 km-...
Mazda 3 1.6 Touring 2010 model (2015-2019) 96bin km-171bin km
Toyota Yaris 1.3 Terra 2007 model (2013-2015) 55bin-91bin km.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Fanatik Toyotacı
  • ****
  • Araç: Yaris
  • Model Yılı: '13
  • Kilometre: 72727
  • Kan Grubu: AB+
  • 153 kere teşekkür etti
  • 310 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #2 : Ekim 24, 2017, 17:48:34 »
Bu yazdiklarin güzel bilgiler. Adim adim gidelim.
Yanak taban ve jant sirayla. Önce dis capin büyük küçük olması ne.    ndir. Standart olsa olmaz mi. Kamyonların lastiği buyuk, ayni kamyonun küçük  lastikli versiyonları da var. + si - si nedir. Fizik, geometri, vs olarak. Sonra taban genişliği, sonra yanak genisligi.
 Araclarimiza 17-18-19 taktigimizda (jant-yanak-taban dusunulmeden) ne fark var?
yaris fun multidriveS 2013  beyaz lpg-brc + cruise control + speed limiter + android multimedya + geri görüş + ....

  Güya kibar olabilmek icin Giresun u Kiresun yapanlar var.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Moderatör
  • *****
  • Scientia Dux Vitae Certissimus
  • Araç: Corolla
  • Model Yılı: '19
  • Kilometre: 2500
  • Kan Grubu: ---
  • 1713 kere teşekkür etti
  • 2473 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #3 : Ekim 24, 2017, 18:05:52 »
Bu yazdiklarin güzel bilgiler. Adim adim gidelim.
Yanak taban ve jant sirayla. Önce dis capin büyük küçük olması ne.    ndir. Standart olsa olmaz mi. Kamyonların lastiği buyuk, ayni kamyonun küçük  lastikli versiyonları da var. + si - si nedir. Fizik, geometri, vs olarak. Sonra taban genişliği, sonra yanak genisligi.
 Araclarimiza 17-18-19 taktigimizda (jant-yanak-taban dusunulmeden) ne fark var?

Araçlarımız için görünüş ve yol tutuş farkı olur bir tek. Hatta çoğunluk sadece görünüş maksadıyla seçmekte.
Toyota Corolla 1.6 Multidrive S 2019 model (2019-...) 0 km-...
Mazda 3 1.6 Touring 2010 model (2015-2019) 96bin km-171bin km
Toyota Yaris 1.3 Terra 2007 model (2013-2015) 55bin-91bin km.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Hiperaktif Toyotacı
  • ***
  • Araç: ---
  • Model Yılı: -
  • Kan Grubu: ---
  • 32 kere teşekkür etti
  • 193 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #4 : Ekim 24, 2017, 18:12:24 »
Yukarıda yazılanlara ek olarak eğer jant ile beraber ağırlıkta artıyorsa işte o kötü. Jantlardaki extra 1 kilo ağırlık araca 10-15 kilo arasında ağırlık yükü olarak biner.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Fanatik Toyotacı
  • ****
  • Araç: Yaris
  • Model Yılı: '13
  • Kilometre: 72727
  • Kan Grubu: AB+
  • 153 kere teşekkür etti
  • 310 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #5 : Ekim 24, 2017, 18:19:05 »
Büyük tekerin merkeze olan uzakligi fazla oldugundan dönüşlerde yana yatmaya egilmeye kirilmaya meyillidir diyebilirmiyiz. Öte yandan büyüktekerin merkeze uzak olması merkezden gelen dönme kuvvetini daha geç yansitir diyebilirmiyiz.
yaris fun multidriveS 2013  beyaz lpg-brc + cruise control + speed limiter + android multimedya + geri görüş + ....

  Güya kibar olabilmek icin Giresun u Kiresun yapanlar var.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Moderatör
  • *****
  • Scientia Dux Vitae Certissimus
  • Araç: Corolla
  • Model Yılı: '19
  • Kilometre: 2500
  • Kan Grubu: ---
  • 1713 kere teşekkür etti
  • 2473 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #6 : Ekim 24, 2017, 18:28:34 »
Büyük tekerin merkeze olan uzakligi fazla oldugundan dönüşlerde yana yatmaya egilmeye kirilmaya meyillidir diyebilirmiyiz. Öte yandan büyüktekerin merkeze uzak olması merkezden gelen dönme kuvvetini daha geç yansitir diyebilirmiyiz.

Yana yatma hariç evet. Yana yatmada lastik kalınlığının da etkisi var.
Toyota Corolla 1.6 Multidrive S 2019 model (2019-...) 0 km-...
Mazda 3 1.6 Touring 2010 model (2015-2019) 96bin km-171bin km
Toyota Yaris 1.3 Terra 2007 model (2013-2015) 55bin-91bin km.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Site Yöneticisi
  • ******
  • Deus ex machina
  • Araç: Başka Marka
  • Model Yılı: -
  • Kan Grubu: A+
  • 2546 kere teşekkür etti
  • 2889 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #7 : Ekim 24, 2017, 18:49:34 »
Güzel, bilimsel düşünceler.
Çok güzel de cevaplar verilmiş bence.
Bu çok yönlü yaklaşım gerektirir. Atalet, malzeme bilmi vb.
Otomotiv teknolojilerinde hedef, dar taban, büyük çapa geçmek gibi görünüyor. Bu sayede normal seyirde düşük sürtünme, frenajda yüksek sürtünme elde edilmeye çalışılıyor.
Yana yatmada tekere (lastik, jant olarak ele alırsak) yanal kuvvet binecektir. Ceteris paribus halinde sadece çap, dış çemberde oluşacak yanal deformasyonu (elastik deformasyon kısmını ele alalım) belirlememize yetmez. Offset değeri de bilinmeli. Yani jant dizaynı önemlidir. Tabi lastik-zemin sürtünme katsayısı ve doğal olarak araç yanal ivmelenme derecesi m/s2
Lastik+jant ve fren sistemi süspansiyonsuz ağırlığı oluşturduğu düşünüşdüğünde, bunlarda sağlanacak hafifleme sürüş performansı lehine olacaktır. Bu noktada mukavemet de önemlidir.
Lastik dış çapı, torku da belirleyen bir değişkendir. Dış çap ile tork ters orantılıdır.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Fanatik Toyotacı
  • ****
  • Araç: Yaris
  • Model Yılı: '13
  • Kilometre: 72727
  • Kan Grubu: AB+
  • 153 kere teşekkür etti
  • 310 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #8 : Ekim 24, 2017, 21:01:52 »
Hakan bey verdiğiniz bilgiler şu aşamada değil belki bi kaç aşama sonra lazım ve anlamlı olacak. şimdi benim anlamaya çalıştığım, tekerleğin tamamının aynı malzeme olduğunu varsayalım! neden buyuk yada küçük tercih ederiz.
 elbette aracın şekli şemalı taşıyacağı yüke göre optimum faydanın olduğu ölçüyü bulmaktır amaç.
 şimdi diyorum ki ! aynı araçta dış çap 20' olması ile 25' olması arasında nasıl bir değerlendirme var?
mevcut araçların teker yüksekliği 51-57 cm hadi bunu muhendislik sonucu belirledik. ( buradaki kıstası merak ediyorum) neden 45 değil neden 60 değil ?
 45 le 60 arasında ne fark var ? 45 cm olduğunda kullanıcının artıları neler eksileri neler 60 cm olduğunda neler?
 aracın yerden yüksekliği desem bunu taşıyıcılarla da halledebiliriz.
yaris fun multidriveS 2013  beyaz lpg-brc + cruise control + speed limiter + android multimedya + geri görüş + ....

  Güya kibar olabilmek icin Giresun u Kiresun yapanlar var.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Fanatik Toyotacı
  • ****
  • Araç: Yaris
  • Model Yılı: '13
  • Kilometre: 72727
  • Kan Grubu: AB+
  • 153 kere teşekkür etti
  • 310 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #9 : Ekim 26, 2017, 10:12:36 »
 Mesela bir örnek : hastanelerdeki tekerlekli sandalyelerin bi kısmının tekerleği 25-30 cm lik küçük tekerlek. bi kısmının ki de 45-50 cm lik buyuk tekerlek.
 küçük tekerlekliyi kullandığınızda pürüzlü yüzeylerde gitmiyor veya çok zorlanıyor.yine pürüzlü yüzeylerde  büyük tekerlekli ise çok rahat hareket ediyor.
yaris fun multidriveS 2013  beyaz lpg-brc + cruise control + speed limiter + android multimedya + geri görüş + ....

  Güya kibar olabilmek icin Giresun u Kiresun yapanlar var.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Site Yöneticisi
  • ******
  • Deus ex machina
  • Araç: Başka Marka
  • Model Yılı: -
  • Kan Grubu: A+
  • 2546 kere teşekkür etti
  • 2889 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #10 : Ekim 26, 2017, 14:00:25 »
Aynı durumu bebek arabaları için söylerdim Arif Bey, büyük tekerlekli bebek arabası hem kullanan için kolaylık, hem bebek için konfor.
Jant büyüdükçe ağırlığı artacağı muhakkak. Ağırlığı azaltmak için malzeme miktarından kısmak pratik ancak sağlıksız bir yöntem. Bu yüzden kaliteli jantlarda magnezyum vb alaşımlar kullanılır, ayrıca jant döküm prosedürü değiştirilir. Buna tren tekerleklerinden de örnekler verilebilir.
Gücün nasıl üretildiği de önemli, kesikli, sürekli. Örneğin buharlı sistemlerde kesikli güç üretimi mevcut, atalet açısından düşünüldüğünde çekiş olan tekerin büyük seçilmesi harekete daha fazla süreklilik verir.
Otomobilde Tork tekerden alınır iş anlamında. Volan ve şanzımandan yeterince yüksek tork alınabiliyorsa, tekerin çapını büyütebiliriz, bu bize esneklik sağlar. Düşük torkta düşük çaplı teker biraz zorunluluk olur.
Çap büyüdüğünde çevre uzunluğunun artacağı biliniyor. Bu durumda aynı mesafede, büyük çaplı tekerin bir noktası yere daha az temas eder. Yani yıpranma oranı düşer.
Yanak genişliği açısından daha önce de sormultum sitede, yol tutuş ince yanak gerektiriyorsa neden Formula araçları kalın yanaklı lastik kullanır!?.
Çünkü araç altına alınan hava, dolayısı ile yan, arka ve ön karoset uzantıları (kanatlar, spoiler, difüzör) önemlidir. Eğer süspansiyon uzun stroklu olsaydı bu araçlarda yol nivelman bozukluklarında (seviye) bu uzantılar yer ile sık sık temas ederdi. Bu yüzden sert ve düşük strok kullanılır, lastik yanağı ile de süspansiyon özelliği sağlanır, örneğin bazı toplu taşıma araçlarında kullanolan hava yastıkları (pnömatik) gibi. Burada dikkat edilecek husus lastik havalarıdır. Aynı hacimdeki hava, kapalı bir sistemde sıkıştırılırsa basıncı ve dolayısı ile ısısı artar, lastik hava basıncı idealden düşük ise bu ısı kritik değerler alabilir.
Alandan dolayı, örneğin küçük tekerin girdiği bir düşey bozukluğa (çukur) büyük teker hiç girmeye bilir. Bu noktada statik düşünürsek araç dikey olarak yere doğru kuvvet uygular, küçük teker çukur içini doldururken, büyük teker hücum ve karşı noktasından çukur kenarlarına temad eder ancak içine girmez. Bunda teker çap ve çukur uzunluk ölçü etkilidir. Dinamikte ise kuvvet dikey olmaz.

Mesaj Birleştirildi: Ekim 26, 2017, 14:01:55
Araç tasarımı açısından da kısıtlat var teker çapı ile ilgili. Araç yüksekliği ile teker çap oranı vardı.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Fanatik Toyotacı
  • ****
  • Araç: Yaris
  • Model Yılı: '13
  • Kilometre: 72727
  • Kan Grubu: AB+
  • 153 kere teşekkür etti
  • 310 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #11 : Ekim 26, 2017, 15:48:01 »
çap büyüdükçe konfor artıyor, yıpranma azalıyor, torka etkisi oluyor dolayısı ile yakıt artıyor. burada şunu demek daha doğru olacak, şehir içinde, ilk harekette ve ani hızlanmalarda yakıt artıyor, uzun yolda yakıt azalıyor !!! diğer yandan dizel araçlarda buyuk teker, benzinli araçlarda küçük teker tercih etmek mantıklımıdır.?
 şimdi çap ile bulduklarımız doğru ise : yanak genişliği, taban genişliği kavramlarına devam edebiliriz.
yaris fun multidriveS 2013  beyaz lpg-brc + cruise control + speed limiter + android multimedya + geri görüş + ....

  Güya kibar olabilmek icin Giresun u Kiresun yapanlar var.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Site Yöneticisi
  • ******
  • Deus ex machina
  • Araç: Başka Marka
  • Model Yılı: -
  • Kan Grubu: A+
  • 2546 kere teşekkür etti
  • 2889 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #12 : Ekim 26, 2017, 18:54:02 »
Çapı artan lastik ise ve jant çapı değişmiyorsa doğru, çünkü yanak ebatı da konforda etkili.
Atalet açıdından bakıldığında, hızlanmak için gerekli enerji ile belli hızı sabit tutmak için gerekli enerji farklı. Diğer yandan hız arttıkça başka kuvvetler daha çok etki etmeye başlıyor. Örneğin energy sınıfı lastikler düşük hızlarda yüksek hızlara göre oransal açıdan daha fazla avantajlıdır harcadığı enerji açısından.
Bu durumu tek tek bölüp ele almaya çalışıyoruz ama gerçekte bu bu şekilde olmaz. Sonuçta araca aynı anda birden çok farklı kuvvet etkiler.
Bu noktada farklı bilgiler ortaya konmalı.
Örneğin sürtünme. Burada sürtünme lastik-yol arası ele alınır ama dediğim gibi hız arttıkça aerodinamik sürtünme etkisi artar, oransal olarak lastik-yol azalır.
Lastik-yol sürtünmesinde birimsiz bir sürtünme katsayısı oluşur. Buna; yol yüzey ve lastik yapı özellikleri etki eder ancak temas alanı etkilemez, statik sürtünme için dikey kuvvet etki eder. Araç kütlesi-yer çekimi vasıtası ile oluşur bu kuvvet ve sürtünmeyi etkiler. Ancak araç hareket etmeye başladığında motor vasıtası ile oluşan kuvvet, yeterli noktaya geldiğinde lastik-yol sürtünmesini (dişli vb sistemlerde kaybedilen güç çıktıktan sonra) yendiğinde hareket başlar ve bu sefer dinamik sürtünme katsayısı devreye girer. Yalnız burada açısal hareket yapan (dönen) cisimin sürtünmesi olduğu unutulmamalı. Benzer durum motor ve aktarma organları için de geçerli.

Konu genişlemiş gibi olsa da, bazı noktaların daha net ortaya konabilmesi için gerekli detaylar bunlar.

Yeni nesil dizel araçlar tork konusunda dediğiniz gibi avantajlı. Diğer yandan kullsnılan jant-lastik ölçülerinde üretim genellemeleri de mevcut ve üreticiler bunu göz ardı etmiyor genelde. Örneğin 90 larda 16" büyük çap olarak geçerken bugün standart, dolayısı ile buna göre şanzıman vb oranlar ayarlanmaya çalışılıyor.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Hiperaktif Toyotacı
  • ***
  • Araç: ---
  • Model Yılı: -
  • Kan Grubu: ---
  • 32 kere teşekkür etti
  • 193 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #13 : Ekim 26, 2017, 19:19:28 »
Burada iki şeyi birbirinden ayırmak gerekiyor bence.Birincisi tasarım aşamasında seçilmek üzere hesaplanması gereken jant ve lastik  ölçüleri ikincisi aracın stok halinden sonra  yapılacak jant ve lastik seçimi.

Birincisi bizi aşan bir mevzu bence ama ikincisi üzerine bir kaç şey söylenebilir gibi sanki?

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Fanatik Toyotacı
  • ****
  • Araç: Yaris
  • Model Yılı: '13
  • Kilometre: 72727
  • Kan Grubu: AB+
  • 153 kere teşekkür etti
  • 310 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #14 : Ekim 26, 2017, 20:27:08 »
Hakan bey sizin verdiğiniz bilgiler  araç teknolojisi üzere benim su an ilgilendigim ve merak ettigim lastigin tek basina etkisi ve  büyük - küçüklüğü . ve ayrıca bizler sadece tekerlere müdahale edebiliyoruz. :)
 toyotalar genelde teker-camurluk payi olarak fazlaca aciklar. Yani tekerlekle ilgili diger marlalaar ara gore daha fazla buyutme yapilabilir. Tabi bunun tasiyici organlara etkisi ne olur, yerden yukseldikce altina giren hava ayrodinamige ne yapar ( hos biz araclari limitinde kullanmiyoruz) 
 Uzun yolu fazla olan aracin teker büyütmesi daha ekonomik gibi gözüküyor. Öte taraftan da cvt sanzuman kalkista pek bi sorun cikarmiyor yine şehir  içi için büyük teker seçilebilir. Ama ani hizlanmalarda zaten geç kalan cvt büyük tekerle daha geç kalir mi.
yaris fun multidriveS 2013  beyaz lpg-brc + cruise control + speed limiter + android multimedya + geri görüş + ....

  Güya kibar olabilmek icin Giresun u Kiresun yapanlar var.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Site Yöneticisi
  • ******
  • Deus ex machina
  • Araç: Başka Marka
  • Model Yılı: -
  • Kan Grubu: A+
  • 2546 kere teşekkür etti
  • 2889 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #15 : Ekim 27, 2017, 14:01:15 »
Teker çapı büyüyünce torkun düşeceği kesin, çap değişim oranına göre bu kolayca hesaplanabilir Arif Bey.
Aslında modifikasyon maalesef genelde görsele yönelik yapılıyor. Hesap ve bilim ile yapmak, sonra görseli eklemek daha doğru. Yani konunun bu şekilde gelişmesi çok faydalı. Bunlar sonuçta somut bilimler ve hesaba dayalı. Diğer yandan gerçek hayat ile teori %100 örtüşmeyebilir. Bu yüzden böyle şeylerin gerçek koşullarda tecrübe edilmesi için yarışlar mevcut. Zaten Toplam Kalite Yönetimi açısından düşündüğümüzde, boyutu farketmeksizin organizmanın bir parçasında yapılan değişiklik, tüm organizmayı değiştirir ve bu güvenlik açısından tekrar tün organizma yorumlanmalıdır.
Sürüşte hem performans artsın, hem tüketim azalsın dendiğinde, bence en rasyonel yaklaşım, standarttan daha hafif ama aynı mukavemette jant kullanmaktır. Bu sayede süspansiyonsuz kütle azalacak, süspansiyon performansı vr ömrü artacaktır. Teker dönüşü için daha az motor gücü gerekecek, frenajda dönen kütle azalacağından performans artışı olacaktır. Tabi bu kaliteli, uygun lastik ile desteklenmeli.
Maliyey açısından standart lastik ebatlarının nispeten uygun olduğu gerçeği de var.
Diğer ölçüler aynı iken, mukavemeti uygun, daha hafif janta geçmenin etkisi net olacaktır.

Çevrimdışı (Gizli Üye)

  • Site Yöneticisi
  • ******
  • Deus ex machina
  • Araç: Başka Marka
  • Model Yılı: -
  • Kan Grubu: A+
  • 2546 kere teşekkür etti
  • 2889 kere teşekkür edildi
Ynt: lastik boyutu neye etki eder
« Yanıtla #16 : Ekim 27, 2017, 17:33:27 »
Aslında ayrıca Güç ve Kuvvet farklarına da değinmek lazım bir ara.

Etiketler: